Het Requiem van het Ainu-volk

Ver­taald uit het Frans • Ne­der­lands (néer­landais)

Naar het voor­beeld van de in­di­aanse vol­ke­ren wordt wat er van­daag rest van het Ai­nu-volk, eer­tijds zo op­mer­ke­lijk en zo vu­rig ge­hecht aan zijn vrij­heid, jam­mer­lijk sa­men­ge­dron­gen in en­kele abo­ri­gi­nale dor­pen. Het sterft in stilte uit, over­ge­la­ten aan een lot dat het geens­zins ver­dient. Vóór de Ja­panse he­ge­mo­nie strekte zijn im­mense grond­ge­bied zich even­wel uit als een ma­jes­tu­euze boom. Het grote ei­land Hok­ka­ido — des­tijds Ezo ge­naamd — vormde de mas­sieve stam, waar­uit twee af­zon­der­lijke tak­ken ont­spro­ten. De ene, naar het noord­wes­ten ge­neigd, was niets an­ders dan het ei­land Sa­cha­lin — Ki­ta-Ezo of « Noor­d-Ezo »; de an­de­re, naar het noord­oos­ten, te­kende het snoer van de Koe­ri­len — Oku-Ezo of « Ezo van de ui­ter­sten » — dat zich als een ro­zen­krans uit­strekte tot aan de punt van Kamts­jat­ka.

Aan de grenzen van de bekende wereld

Bijna een mil­len­nium lang had Ja­pan geen en­kele de­ge­lijke ken­nis van deze ei­lan­den, ver­bor­gen on­der my­tho­lo­gi­sche ne­ve­len. Het wei­nige dat het er­van wist, kwam van ei­gen­aar­dige wa­ren die het via ruil­han­del ont­ving — haai­en­olie, arends­veren, ge­nees­krach­tig korst­mos, zon­der­linge kle­ding ’s zo­mers ge­naaid van boom­schors en ’s win­ters van zee­hon­den­vel­len —, of van ver­re, on­be­trouw­bare ge­ruch­ten die de ei­land­hoof­den be­schre­ven als reu­zen « zeer kwaad­aar­dig en aan to­ve­rij ver­slaafd », in staat om naar be­lie­ven « re­gen op te wek­ken en stor­men te doen op­ste­ken »¹Matsumae-shi (Be­schrij­ving van Mat­sumae) de Mat­sumae Hi­ro­na­ga, 1781, in­é­dit en français (on­uit­ge­ge­ven in het Frans).. Pas in 1604 werd een dai­myo aan­ge­steld te Mat­sumae; maar deze be­perkte zich er in ze­kere zin toe de wacht te hou­den.

« Ver­waar­loos­baar en ver­waar­loosd », deze ei­lan­den wa­ren te­vens het enige deel van de Stille Oce­aan dat aan de on­ver­moei­bare ac­ti­vi­teit van ka­pi­tein Cook ont­snap­te. En als zo­da­nig wek­ten zij de nieuws­gie­rig­heid van La Pé­rou­se, die sinds zijn ver­trek uit Frank­rijk brandde van on­ge­duld om er als eer­ste voet aan wal te zet­ten. In 1787 an­ker­den de fre­gat­ten on­der zijn be­vel voor Sa­cha­lin, en de Fran­sen, aan land ge­gaan, kwa­men in aan­ra­king met « een men­sen­ras dat ver­schilt van dat der Ja­pan­ners, der Chi­ne­zen, der Kamts­ja­dalen en der Tar­ta­ren, van wie zij slechts door een zee­ëngte ge­schei­den zijn ». Be­to­verd door hun zachte en spon­tane ma­nie­ren zo­wel als door hun zeld­zame in­tel­li­gen­tie, aar­zelde La Pé­rouse niet hen te ver­ge­lij­ken met de best op­ge­leide Eu­ro­pe­a­nen. Hij ver­telt vol ver­won­de­ring hoe een ei­land­be­wo­ner, die zijn ver­zoe­ken be­greep, een pot­lood greep om op pa­pier een vol­ko­men nauw­keu­rige kaart te te­ke­nen en « met stre­pen het aan­tal dag­mar­sen per kano » aan te ge­ven.

Toen kwam de Meij­i-res­tau­ra­tie, die de eeu­wen­oude even­wich­ten van Ezo zou ont­wrich­ten, wel­licht nog meer dan die van Ja­pan zelf. In het kiel­zog van een bruut be­leid van ont­gin­ning en ko­lo­ni­sa­tie, ver­zwaard door au­to­ri­taire ont­ei­ge­nin­gen, on­der­wierp het cen­trale be­stuur de Ai­nu’s aan een stief­moe­der­lijke voog­dij die zelfs de naam van hun land uit­wis­te. In deze ge­dwon­gen mar­gi­na­li­se­ring kwijnde hun rijke mon­de­linge li­te­ra­tuur, van ge­ne­ra­tie op ge­ne­ra­tie over­ge­le­verd in het hei­lig­dom van hun ge­heu­gen, weg tot slechts her­in­ne­rin­gen van groot­ou­ders. Ver­ge­ten wa­ren de ge­zan­gen ge­wijd aan de voor­ou­ders (ainu-yukar)²Van de be­oe­fe­ning van deze vers­ver­ha­len (yukar) zijn slechts zeld­zame ge­tui­ge­nis­sen be­waard ge­ble­ven: « Als men een Ja­panse te­ke­ning uit de 17^e eeuw mag ge­lo­ven, schijnt de ver­tel­ler (yukar-kur) oor­spron­ke­lijk zijn tekst lig­gend bij het haard­vuur te heb­ben ge­re­ci­teerd, de maat slaand op zijn buik. De laat­ste ge­tui­ge­nis­sen […] to­nen de ver­tel­ler, in wer­ke­lijk­heid mee­stal een vrouw, kleer­ma­kers­zit ge­ze­ten aan de rand van het haard­vuur, de maat slaand door met een stokje op de rand van de haard te tik­ken. De toe­hoor­ders doen het­zelfde en la­ten re­gel­ma­tig be­ge­lei­dende kre­ten ho­ren »., de god­de­lijke hel­den­dich­ten (kamuy-yukar) en de ver­ha­len (uwepeker) waarin een vaag ge­per­so­ni­fi­eerde na­tuur tot le­ven kwam: de Zee die voedt, het Woud dat be­schut, het Beer­tje dat in het dorp met on­ein­dige zorg werd groot­ge­bracht… Zo­als Ku­bo­dera Itsuhiko be­treurt: « Op en­kele be­jaar­den na ge­brui­ken de Ai­nu’s hun taal niet meer. Zij spre­ken Ja­pans ».

De Offerbereidheid van Chiri Yukie

Het was om dit lot te be­zwe­ren dat Chiri Yu­kie ver­scheen. Ver­scheurd tus­sen haar mo­derne Ja­panse op­voe­ding en het erf­goed van haar groot­moe­ders, be­roemde ver­tel­sters, we­tend dat zij door ziekte ten dode was op­ge­schre­ven, be­steedde deze Ai­nu-vrouw haar zeer korte be­staan aan het trans­cri­be­ren in La­tijns schrift en het ver­ta­len in het Ja­pans van der­tien god­de­lijke hel­den­dich­ten, en werd zo de « jonge vrouw die de go­den ving » als « ge­schenk aan de ha­ren »³Om de mooie for­mu­le­ring van on­der­zoe­ker Mar­vin Nauen­dorff over te ne­men.. Haar hart hield op met klop­pen op ne­gen­tien­ja­rige leef­tijd, slechts en­kele uren na de vol­tooi­ing van haar ma­nu­script Ainu shin’yô-shû (Ver­za­me­ling van Ai­nu-ge­zan­gen)⁴Ver­wor­pen vor­men:
Chants des di­eux aïnous (Ge­zan­gen van de Ai­nu-go­den).
My­tho­lo­gie ainu (Ainu-mythologie).
Ainu shin’y­oos­huu.
Ainu shin­youshu.. Haar tan­te, Ime­kanu⁵Ver­wor­pen vor­men:
Imekano.
Kan­nari Mat­su., en haar broer, Chiri Mas­hi­ho, na­men ver­vol­gens de fak­kel over en pu­bli­ceer­den om­vang­rijke ver­vol­gen. In haar voor­woord, dat klinkt als een tes­ta­ment, heft Chiri Yu­kie de klaag­zang aan van « hen die ge­doemd zijn te ver­dwij­nen » (ho­ro­biyuku mono):

« Waar zijn al die men­sen ge­ble­ven die in vrede leef­den in de ber­gen en op de vlak­ten? De na­tuur die sinds de oud­ste tij­den be­stond, ver­dwijnt ge­lei­de­lijk. De wei­ni­gen van ons die nog res­te­ren, slaan grote ver­baasde ogen op voor de gang van de we­reld. […] O, be­kla­gens­waar­dige ge­stalte die ten on­der gaat, ge­dwon­gen zich vast te klam­pen aan an­der­mans ge­na­de! »

Tsus­hi­ma, Yûko (dir.), Tom­bent, tom­bent les gout­tes d’ar­gent : Chants du peu­ple aï­nou (Val­len, val­len de zil­ve­ren drup­pels: Ge­zan­gen van het Ai­nu-volk), trad. du ja­po­n­ais par Flore Cou­mau, Ro­dolphe Di­ot, Ca­ther­ine Van­s­in­te­jan, Pau­line Vey et Ro­se-Ma­rie Ma­ki­no-Fay­ol­le, Pa­ris : Gal­li­mard, coll. « L’Aube des peu­ples », 1996.

Het Verzet door de geest van Nukishio Kizô

Als vol­maakt te­gen­wicht te­gen deze lijk­rede wei­gert Nu­kis­hio Kizô⁶Ver­wor­pen vor­men:
Nu­kis­hio Hôchin.
Nu­kis­hio Hô­maku. de pro­fe­tie van de uit­ster­ving. In zijn ma­ni­fest van 1934, As­si­mi­la­tie en over­blijf­se­len van de Ai­nu’s (Ainu no dôka to senshô), wekt hij de trots op de Ai­nu-naam, die in de taal van zijn volk « mens » be­te­kent. De « ge­wone mens » (ningen) ge­ste­lend die ver­blind is door ego­ïs­me, roept hij de komst in van de « deugd­zame mens » (hito, 人). Zich wa­gend aan een po­ë­ti­sche exe­gese van dit laat­ste ide­o­gram, waar­van de twee stre­pen el­kaar we­der­zijds stut­ten om te voor­ko­men dat zij val­len, leest de in­tel­lec­tu­eel daarin de al­le­go­rie zelf van onze con­di­tie: de mens heeft « een krach­tige en voort­du­rende we­der­zijdse steun no­dig om over­eind te blij­ven ». Het is in deze ac­tieve broe­der­schap, tot deugd ver­he­ven, dat hij de hoop ont­waart op een vreed­zame sa­men­le­ving waarin « de deugd­zame men­sen de kracht van de na­tuur eer­bie­di­gen ».

Op zoek naar de weggevlogen zielen

Zo­als het oude Ezo is ver­dwe­nen, drei­gen met deze Ai­nu’s — broe­ders van het ge­bul­der der berg­stro­men en van de klacht van de wind in het ge­bla­derte — ook te ver­va­gen de « woud­ach­tige en bar­baarse the­o­fa­gie »; de « my­thi­sche com­mu­nie met het on­zicht­bare »; de wilde hei­de­vel­den be­volkt met roem­rijke her­in­ne­rin­gen en kamuy-go­den; en ten slotte de « pri­mi­tieve in­tuï­ties die als mid­del­punt het be­grip ramat heb­ben — de geest, de ge­heime in­ti­mi­teit, het hart van de mens en der din­gen »⁷Zo tref­fend be­schre­ven door Fo­sco Ma­rai­ni.. Wij ver­lie­zen ons ei­gen deel ani­misme in een na­tuur­lijke we­reld die on­op­hou­de­lijk krimpt. Het is drin­gend te trach­ten het te­rug te win­nen, zo­als die sja­ma­nen van wel­eer die zich in een zoek­tocht wier­pen om de weg­ge­vlo­gen zie­len der ster­ven­den in te ha­len al­vo­rens zij voor al­tijd ver­vlie­gen.

Verder lezen

Rondom Assimilation et vestiges des Aïnous : Manifeste précurseur autochtone (Assimilatie en overblijfselen van de Ainu’s: Voorloperend autochtoon manifest)

Citaten

« Lieve Utari [broe­ders en zus­ters], slechts de sterk­sten on­der ons ken­nen de ware be­te­ke­nis van het woord Ainu. Hoe­wel wij door on­recht wor­den ge­trof­fen en men ons ver­oor­deelt on­ver­bid­de­lijk te ster­ven, weest trots op uw ver­le­den, staat op en vat moed! […] Door ons te do­den doodt de maat­schap­pij ook zichzelf, ein­de­loos moe­ten wij weer­stand bie­den, maar onze wil is on­wrik­baar, staat op en vat moed! […]

Lieve Utari, op het ogen­blik dat wij het dal des doods door­trek­ken, reikt God ons een har­te­lijke en op­rechte hand, […] gaat voor­waarts ver­e­nigd en helpt el­kan­der, staat op en vat moed! […] Laat een lof­zang weer­klin­ken tot in de he­me­len en tot in de vier hoe­ken der aar­de, staat op en vat moed! »

Nu­kis­hio, Ki­zô, As­si­mi­la­tion et ves­ti­ges des Aïnous : Ma­ni­feste pré­cur­seur au­toch­tone (As­si­mi­la­tie en over­blijf­se­len van de Ai­nu’s: Voor­lo­pe­rend au­toch­toon ma­ni­fest), trad. du ja­po­n­ais par Sak­urai No­rio en col­la­bo­ra­tion avec Lu­cien-Lau­rent Cler­cq, préf. de Da­niel Char­tier, Qué­bec : Pres­ses de l’­U­ni­ver­sité du Qué­bec, coll. « Jar­din de gi­vre », 2023.

Downloads

Geluidsopnamen

• Mu­raki Miyu­ki, Ryôma Mogi et Itô Sa­tomi à pro­pos des Aïnous (Mu­raki Miyu­ki, Ryôma Mogi en Itô Sa­tomi over de Ai­nu’s). (Ra­dio Tai­wan In­ter­na­ti­o­nal (R­TI)).
• Noémi Go­de­f­roy à pro­pos des Aïnous (Noémi Go­de­f­roy over de Ai­nu’s). (France Cul­ture • Cen­tre de re­cher­ches sur le Ja­pon (CR­J)).
• Pierre Souyri et Lau­rent Nes­pou­lous à pro­pos des Aïnous (Pierre Souyri en Lau­rent Nes­pou­lous over de Ai­nu’s). (France Cul­tu­re).

Gedrukte werken

• Ex­trait de As­si­mi­la­tion et ves­ti­ges des Aïnous : Ma­ni­feste pré­cur­seur au­toch­tone (As­si­mi­la­tie en over­blijf­se­len van de Ai­nu’s: Voor­lo­pe­rend au­toch­toon ma­ni­fest) dans la tra­duc­tion par Sak­urai No­rio en col­la­bo­ra­tion avec Lu­cien-Lau­rent Clercq (2023). (Pres­ses de l’­U­ni­ver­sité du Qué­bec (PUQ)).

Rondom Le Japon avant les Japonais : Étude ethnographique sur les Aïnou primitifs (Japan vóór de Japanners: Etnografische studie over de primitieve Ainu)

Citaten

« Toen de Op­per­god de krui­den en de bo­men uit de aarde had doen ont­sprui­ten, schiep de god­de­lijke Ai­oïna de eer­ste Ai­nu, dat wil zeg­gen de eer­ste mens.

Hij boet­seerde zijn li­chaam uit aar­de, maakte zijn haar van gui­chel­heil en zijn rug­gen­graat van een wil­gen­tak. Daarom buigt, wan­neer men oud wordt, de rug als een ge­bo­gen boom­tak. »

Bé­na­zet, Alexan­d­re, Le Ja­pon avant les Ja­po­n­ais : Étude eth­no­grap­hique sur les Aï­nou pri­mi­tifs (Ja­pan vóór de Ja­pan­ners: Et­no­gra­fi­sche stu­die over de pri­mi­tieve Ainu), Pa­ris : bu­reaux de la « Re­vue des idées », 1910 [ver­ha­len ont­leend aan The Ainu and Their Folk-Lore (De Ai­nu’s en hun fol­klore) van John Bat­chel­or, 1901].

Downloads

Geluidsopnamen

• Mu­raki Miyu­ki, Ryôma Mogi et Itô Sa­tomi à pro­pos des Aïnous (Mu­raki Miyu­ki, Ryôma Mogi en Itô Sa­tomi over de Ai­nu’s). (Ra­dio Tai­wan In­ter­na­ti­o­nal (R­TI)).
• Noémi Go­de­f­roy à pro­pos des Aïnous (Noémi Go­de­f­roy over de Ai­nu’s). (France Cul­ture • Cen­tre de re­cher­ches sur le Ja­pon (CR­J)).
• Pierre Souyri et Lau­rent Nes­pou­lous à pro­pos des Aïnous (Pierre Souyri en Lau­rent Nes­pou­lous over de Ai­nu’s). (France Cul­tu­re).

Gedrukte werken

• Tra­duc­tion de Le Ja­pon avant les Ja­po­n­ais : Étude eth­no­grap­hique sur les Aï­nou pri­mi­tifs (Ja­pan vóór de Ja­pan­ners: Et­no­gra­fi­sche stu­die over de pri­mi­tieve Ainu) par Alexan­dre Bé­na­zet (1910). (Bi­bli­o­thèque na­ti­o­nale de France (Bn­F)).
• Tra­duc­tion de Le Ja­pon avant les Ja­po­n­ais : Étude eth­no­grap­hique sur les Aï­nou pri­mi­tifs (Ja­pan vóór de Ja­pan­ners: Et­no­gra­fi­sche stu­die over de pri­mi­tieve Ainu) par Alexan­dre Bé­na­zet (1911). (Google Li­vres).
• Tra­duc­tion de Le Ja­pon avant les Ja­po­n­ais : Étude eth­no­grap­hique sur les Aï­nou pri­mi­tifs (Ja­pan vóór de Ja­pan­ners: Et­no­gra­fi­sche stu­die over de pri­mi­tieve Ainu) par Alexan­dre Bé­na­zet (1911), co­pie. (Google Li­vres).

Rondom Tombent, tombent les gouttes d’argent : Chants du peuple aïnou (Vallen, vallen de zilveren druppels: Gezangen van het Ainu-volk)

Citaten

« Ik had be­dacht hem een poets te bak­ken
En ben op de drem­pel gaan zit­ten
Ik riep uit
“Tôroro han­rok han­rok!”⁸Na­boot­sing van het ge­kwaak van de kik­ker.

Toen heeft de jonge man
De hand op­ge­he­ven die het mes vast­hield
Hij zag mij en glim­lachte zacht­jes
En hij zei mij
“Is dat jouw ge­zang?
Is dat jouw vreug­de­zang?
Ik zou er graag meer van ho­ren”
Ik was ver­heugd en riep uit
“Tôroro han­rok han­rok!” »

Tsus­hi­ma, Yûko (dir.), Tom­bent, tom­bent les gout­tes d’ar­gent : Chants du peu­ple aï­nou (Val­len, val­len de zil­ve­ren drup­pels: Ge­zan­gen van het Ai­nu-volk), trad. du ja­po­n­ais par Flore Cou­mau, Ro­dolphe Di­ot, Ca­ther­ine Van­s­in­te­jan, Pau­line Vey et Ro­se-Ma­rie Ma­ki­no-Fay­ol­le, Pa­ris : Gal­li­mard, coll. « L’Aube des peu­ples », 1996 [ge­zan­gen voor­na­me­lijk ont­leend aan de Ainu shin’yô-shû (Ver­za­me­ling van Ai­nu-ge­zan­gen) van Chiri Yu­kie, 1923; aan de Ainu jo­jishi : Yû­ka­ra-shû (Epi­sche Ai­nu-ge­dich­ten: Ver­za­me­ling van yu­kar) van Ime­kanu in sa­men­wer­king met Kin­dai­chi Ky­ô­su­ke, 1959-1975; aan Chiri Mas­hiho cho­sak­u-shû (Wer­ken van Chiri Mas­hiho), 1973-1976; en aan de Ainu jo­jishi : Shin’yô sei­den no ken­kyû (Epi­sche Ai­nu-ge­dich­ten: Stu­die van de ka­muy-yu­kar en de oi­na) van Ku­bo­dera Itsuhi­ko, 1977].

Downloads

Geluidsopnamen

• Mu­raki Miyu­ki, Ryôma Mogi et Itô Sa­tomi à pro­pos des Aïnous (Mu­raki Miyu­ki, Ryôma Mogi en Itô Sa­tomi over de Ai­nu’s). (Ra­dio Tai­wan In­ter­na­ti­o­nal (R­TI)).
• Noémi Go­de­f­roy à pro­pos des Aïnous (Noémi Go­de­f­roy over de Ai­nu’s). (France Cul­ture • Cen­tre de re­cher­ches sur le Ja­pon (CR­J)).
• Pierre Souyri et Lau­rent Nes­pou­lous à pro­pos des Aïnous (Pierre Souyri en Lau­rent Nes­pou­lous over de Ai­nu’s). (France Cul­tu­re).

Rondom « De la poésie populaire chez les Aïno » (Over de volksdichtkunst bij de Ainu)

Citaten

« Deze [don­der­god] die hier een­zaam huist, wat goeds zegt hij ons? Wij we­ten het niet; daar komt hij aan­ge­schre­den en voor zich uit blik­kend. Hij werpt zijn ogen op ons land, op de ri­vier en op de zee. Daar rijst een een­zame rots ten he­mel; op de top van de rots rolt de don­der (lett., de don­der­draak), ter­wijl de nacht (lett., de nacht­draak) op­stijgt van onze stad naar de na­bu­rige ste­den. Nu is het zijn ge­noe­gen een­zaam rond te wan­de­len. Maar hij zal niet lang meer tal­men (om te­rug te ke­ren); want op dit ogen­blik zelf, ter­wijl hij draalt, […] wor­den in de voor­ste­den van ons dorp de bal­ken en dwars­lig­gers he­vig heen en weer ge­schud. »

Cha­ren­cey, Hy­a­cin­the de, « De la poé­sie po­pu­laire chez les Aïno » (Over de volks­dicht­kunst bij de Ainu), Re­vue orien­tale et amé­ri­caine, vol. 7, 1862, p. 196-201 [ge­zan­gen ont­leend aan de Ezo hô­gen : Mos­hi­o­gusa (De taal van het ei­land Ezo: Zee­wier of men­ge­lin­gen) van Ue­hara Ku­ma­jirô en Abe Chôza­burô, 1792].

Downloads

Geluidsopnamen

• Mu­raki Miyu­ki, Ryôma Mogi et Itô Sa­tomi à pro­pos des Aïnous (Mu­raki Miyu­ki, Ryôma Mogi en Itô Sa­tomi over de Ai­nu’s). (Ra­dio Tai­wan In­ter­na­ti­o­nal (R­TI)).
• Noémi Go­de­f­roy à pro­pos des Aïnous (Noémi Go­de­f­roy over de Ai­nu’s). (France Cul­ture • Cen­tre de re­cher­ches sur le Ja­pon (CR­J)).
• Pierre Souyri et Lau­rent Nes­pou­lous à pro­pos des Aïnous (Pierre Souyri en Lau­rent Nes­pou­lous over de Ai­nu’s). (France Cul­tu­re).

Gedrukte werken

• Tra­duc­tion de « De la poé­sie po­pu­laire chez les Aïno » (Over de volks­dicht­kunst bij de Ainu) par Hy­a­cin­the de Cha­ren­cey (1862). (Google Li­vres).
• Tra­duc­tion de « De la poé­sie po­pu­laire chez les Aïno » (Over de volks­dicht­kunst bij de Ainu) par Hy­a­cin­the de Cha­ren­cey (1862), co­pie. (Google Li­vres).
• Tra­duc­tion de « De la poé­sie po­pu­laire chez les Aïno » (Over de volks­dicht­kunst bij de Ainu) par Hy­a­cin­the de Cha­ren­cey (1862), co­pie 2. (Google Li­vres).
• Tra­duc­tion de « De la poé­sie po­pu­laire chez les Aïno » (Over de volks­dicht­kunst bij de Ainu) par Hy­a­cin­the de Cha­ren­cey (1862), co­pie 3. (Google Li­vres).
• Tra­duc­tion de « De la poé­sie po­pu­laire chez les Aïno » (Over de volks­dicht­kunst bij de Ainu) par Hy­a­cin­the de Cha­ren­cey (1862), co­pie 4. (Google Li­vres).
• Tra­duc­tion de « De la poé­sie po­pu­laire chez les Aïno » (Over de volks­dicht­kunst bij de Ainu) par Hy­a­cin­the de Cha­ren­cey (1862), co­pie 5. (Bi­bli­o­thèque na­ti­o­nale de France (Bn­F)).

Rondom « Les Aïnou des îles Kouriles » (De Ainu’s van de Koerilen)

Citaten

« In de oud­ste tij­den gin­gen twee Ai­nu-broe­ders naar Kamts­jatka om er te ja­gen. Het was win­ter. Op een dag, toen de jong­ste der twee broe­ders er­op­uit was ge­trok­ken om te gaan ja­gen, waagde hij zich te ver in de ber­gen en raakte de weg kwijt. De wind woei, de sneeuw viel dicht, en het uur was ver ge­vor­derd. De nacht na­der­de. On­ge­rust zocht hij overal een on­der­ko­men om te rus­ten. Toen hij er geen vond, be­gon hij te wan­ho­pen, toen hij vóór zich een gat in een rots zag. Ver­heugd over deze vondst, en den­kend dat hij de nacht in deze grot zou kun­nen door­bren­gen, ging hij er­in. Het was de wo­ning van een beer. De beer kwam ter­stond uit de diepte van de grot en sprak de nieuw­ko­mer aan: “Wat komt gij hier doen?” »

To­rii, Ryûzô, « Les Aï­nou des îles Kou­ri­les » (De Ai­nu’s van de Koe­ri­len), trad. du ja­po­n­ais par Er­nes­t-Au­guste Tul­pin, Jour­nal of the Col­lege of Sci­en­ce, Im­pe­rial Uni­ver­sity of Tokyo, vol. 42, 1919.

Downloads

Geluidsopnamen

• Mu­raki Miyu­ki, Ryôma Mogi et Itô Sa­tomi à pro­pos des Aïnous (Mu­raki Miyu­ki, Ryôma Mogi en Itô Sa­tomi over de Ai­nu’s). (Ra­dio Tai­wan In­ter­na­ti­o­nal (R­TI)).
• Noémi Go­de­f­roy à pro­pos des Aïnous (Noémi Go­de­f­roy over de Ai­nu’s). (France Cul­ture • Cen­tre de re­cher­ches sur le Ja­pon (CR­J)).
• Pierre Souyri et Lau­rent Nes­pou­lous à pro­pos des Aïnous (Pierre Souyri en Lau­rent Nes­pou­lous over de Ai­nu’s). (France Cul­tu­re).

Gedrukte werken

• Tra­duc­tion de « Les Aï­nou des îles Kou­ri­les » (De Ai­nu’s van de Koe­ri­len) par Er­nes­t-Au­guste Tul­pin (1919). (Google Li­vres).
• Tra­duc­tion de « Les Aï­nou des îles Kou­ri­les » (De Ai­nu’s van de Koe­ri­len) par Er­nes­t-Au­guste Tul­pin (1919), co­pie. (Google Li­vres).
• Tra­duc­tion de « Les Aï­nou des îles Kou­ri­les » (De Ai­nu’s van de Koe­ri­len) par Er­nes­t-Au­guste Tul­pin (1919), co­pie 2. (Google Li­vres).
• Tra­duc­tion de « Les Aï­nou des îles Kou­ri­les » (De Ai­nu’s van de Koe­ri­len) par Er­nes­t-Au­guste Tul­pin (1919), co­pie 3. (Google Li­vres).
• Tra­duc­tion de « Les Aï­nou des îles Kou­ri­les » (De Ai­nu’s van de Koe­ri­len) par Er­nes­t-Au­guste Tul­pin (1919), co­pie 4. (A­me­ri­can Li­bra­ries).
• Tra­duc­tion de « Les Aï­nou des îles Kou­ri­les » (De Ai­nu’s van de Koe­ri­len) par Er­nes­t-Au­guste Tul­pin (1919), co­pie 5. (Google Li­vres).

Bibliografie

• « Compte rendu sur Słow­nik nar­zecza Ainów za­mies­z­ku­ją­cych wy­spę Szums­zu, w łań­cuchu Kuryl­skim (Dic­ti­on­naire du dia­lecte des Aïnous ha­bi­tant l’île Choum­chou, dans l’ar­chi­pel des Kou­ri­les) » (Re­cen­sie van Woor­den­boek van het dia­lect der Ai­nu’s die het ei­land Sjoemsjoe be­wo­nen, in de Koe­ri­le­nar­chi­pel), An­zei­ger der Aka­de­mie der Wis­sen­schaf­ten in Kra­kau (Bul­le­tin in­ter­na­ti­o­nal de l’A­cadé­mie de Cra­co­vie), juil­let 1891, p. 231-243. (Google Li­vres).
• Berque, Au­gus­tin, La Ri­zi­ère et la Banquise : Co­lo­ni­sa­tion et chan­ge­ment cul­tu­rel à Hok­ka­ïdô (De rijst­vel­den en het pak­ijs: Ko­lo­ni­sa­tie en cul­tu­rele ver­an­de­ring op Hok­ka­ido), Pa­ris : Pu­bli­ca­ti­ons orien­ta­lis­tes de Fran­ce, 1980.
• Fleu­ri, Jo­hann, « Hok­ka­i­do, la fierté aïnoue » (Hok­ka­i­do, de Ai­nu-trots), Géo, nº 513, no­vem­bre 2021, p. 76-85.
• Go­de­f­roy, Noé­mi, Au­tour de l’île d’Ezo : Évo­lu­tion des rap­ports de do­mi­na­tion sep­ten­tri­onale et des re­la­ti­ons avec l’é­tran­ger au Ja­pon, des ori­gi­nes au 19^e si­è­cle (Rondom het ei­land Ezo: Evo­lu­tie van de noor­de­lijke over­heer­sings­re­la­ties en de be­trek­kin­gen met het bui­ten­land in Ja­pan, van de oor­sprong tot de 19^e eeuw), thèse de doc­to­rat, Pa­ris : In­sti­tut na­ti­o­nal des lan­gues et ci­vi­li­sa­ti­ons orien­ta­les (I­NAL­CO), 2013. (Hy­per ar­ti­cles en ligne (HAL)).
• Le­roi-Gour­han, Ar­lette et Le­roi-Gour­han, An­dré, Un voy­age chez les Aïnous : Hok­ka­ï­do, 1938 (Een reis naar de Ai­nu’s: Hok­ka­i­do, 1938), Pa­ris : A. Mi­chel, 1989.
• Ma­cé, François, « Épo­pée : le Ja­pon » (Hel­den­dicht: Ja­pan), Dic­ti­on­naire des gen­res et no­ti­ons lit­té­rai­res (Woor­den­boek van li­te­raire gen­res en be­grip­pen), Pa­ris : En­cy­clopæ­dia uni­ver­sa­lis et A. Mi­chel, coll. « En­cy­clopæ­dia uni­ver­sa­lis », 1997.
• Ma­cé, François, « Ryth­mes hu­mains et ryth­mes di­vins dans les épo­pées des Ainu » (Men­se­lijke rit­men en god­de­lijke rit­men in de hel­den­dich­ten van de Ainu), Diogène, nº 181, jan­vier-mars 1998, p. 29-38.
• Ma­rai­ni, Fo­sco, Ti­bet se­cret (Ge­heim Ti­bet), trad. de l’i­ta­lien par Ju­liette Ber­trand et Sa­bine Va­li­ci-Bo­sio, Pa­ris : Art­haud, 1990.
• Mon­tandon, Ge­or­ges, La Ci­vi­li­sa­tion aï­nou et les Cul­tu­res arc­tiques (De Ai­nu-be­scha­ving en de arc­ti­sche cul­tu­ren), Pa­ris : Pay­ot, 1937. (Google Li­vres).
• Naert, Pier­re, La Si­tu­a­tion lin­guis­tique de l’a­ï­nou (De taal­si­tu­a­tie van het Ainu), Lund : C. W. K. Gleerup, 1958.
• Rosny, Léon de, Mœurs des Aïno, in­su­lai­res de Yéso [E­zo] et des Kou­ri­les : ex­trait des ou­vra­ges ja­po­n­ais et des re­la­ti­ons des voy­a­geurs eu­ro­péens (Ze­den van de Ai­nu, ei­land­be­wo­ners van Yezo [E­zo] en de Koe­ri­len: uit­trek­sel uit Ja­panse wer­ken en ver­sla­gen van Eu­ro­pese rei­zi­gers), Pa­ris : Im­pr. de H. Ca­ri­on, 1857. (Google Li­vres).